Japon

Mono no Aware

Güzelliğin geçicilikten aldığı ağırlık

Japonca

Mono no Aware

Geçici olana duyulan iç sızı

Bazı anlar, tam geçeceklerini fark ettiğin için büyür. Mezuniyet sabahı, son yaz akşamı, vedadan hemen önceki kahve. Mono no Aware seni "takıl ve çıkma" diye çağırmaz. "Bunun kıymeti acısından ayrı değil" der.

En yakın kapı Üzgün & Anlamsızlık Wikipedia'da oku

Bu duygu sana ne zaman gelir?

Güzel bir anın tam ortasında "bu bitecek" diye geçiyor içinden. Tatildeyken son günü düşünürsün. Sevdiğin birinin gülüşüne bakarken bir gün bu anın kalmayacağını hissedersin. Bu duygunun Japoncadaki adı mono no aware.

Bu duygu kötümserlik değil. Tam tersine, güzelliği fark etmenin bedeli. Bir şeyin geçici olduğunu bilmek onu daha değerli kılıyor ama aynı zamanda bir sızı bırakıyor. O sızıyı bastırmak yerine yanında taşımak — mono no aware budur.

Eski sohbet ekranını yukarı kaydırıp artık o ritmin kalmadığını görmek.

Taşınmadan önce son kez boş odaya bakmak.

Bir çocuğun bir oyuncağa son kez bu kadar ihtiyaç duyduğunu fark etmek.

Yaz biterken akşam ışığının aynı olmayacağını hissetmek.

Sevdiğin birinin yaşlandıkça daha kıymetli görünmesi ve bunun can yakması.

Güzel bir dönemin tam biterken neden daha ağır geldiğini anlamaya çalışmak.

Başka kültürler buna ne demiş?

Saudade yokluğun ağırlığını taşır; Mono no Aware bitiş anındaki sızıyı yakalar.

İlgili kavrama git

Hiraeth daha çok dönülemeyen yere bakar; Mono no Aware geçerken kaybolan ana.

İlgili kavrama git

Mono no Aware’in bilgi tarafında Mujō vardır; his tarafında bu kavram.

İlgili kavrama git

Bu duyguyla ne yapılmaz?

Kaybı tatlılaştırmaz; sadece acının değer duygusuyla birlikte geldiğini söyler.

Geçici güzelliği fark ettin diye o anın içinde yaşamayı bırakma.

Bitiyor diye her şeyi felaket senaryosuna çevirme.

Özlemi kanıtlamak için vedayı uzata uzata çürütme.

Bunu yaşayanlar ne demiş?

Üzgün & Anlamsızlık

Kimlik

Aynı kapıdan

23 Mar

Özellikle İlber Ortaylı gibi hayatın kendisinden büyük kişilerin ölmesi anlamsızlaştırdı hedefimi. Bayram sonrası şu an niye işe gidiyorum ne kadar gerekli yaptığım şey bunu...

devamını oku

Özellikle İlber Ortaylı gibi hayatın kendisinden büyük kişilerin ölmesi anlamsızlaştırdı hedefimi. Bayram sonrası şu an niye işe gidiyorum ne kadar gerekli yaptığım şey bunu sorguluyorum

Koşulsuz kabul beklentisi ve kırılması Üzgün & Anlamsızlık kapısı

Üzgün & Anlamsızlık

Son söz

Aynı kapıdan

20 Mar

insanlarla konuşamıyorum doğru sözcüyü bulamıyorum onların hislerini anlıyorum, Söyleyeceğim her şey yanlış gibi hissediyorum. ortada kötü bir durum ve söyleyeceklerim bir...

devamını oku

insanlarla konuşamıyorum doğru sözcüyü bulamıyorum onların hislerini anlıyorum, Söyleyeceğim her şey yanlış gibi hissediyorum. ortada kötü bir durum ve söyleyeceklerim bir şeyi değiştirmeyecek. Bak Mesela karşımdaki insan kötü bir durumda boş boş konuşmak istemiyorum ya da kendimi yetersiz , aciz hissediyorum ne söylebilirim ki daha öne neyi başarmışımda söz söyleyeceğim

Ruhsal uyuşukluk Üzgün & Anlamsızlık kapısı

Üzgün & Anlamsızlık

Aşk

Aynı kapıdan

19 Mar

yaklaşık 2 senedir işsizim ve borçlarım var. motivasyon konusuna girebilecek kadar bile motivasyonum yok. ikili ilişkilerimde de berbat olduğum bir dönemden geçiyorum. umarım...

devamını oku

yaklaşık 2 senedir işsizim ve borçlarım var. motivasyon konusuna girebilecek kadar bile motivasyonum yok. ikili ilişkilerimde de berbat olduğum bir dönemden geçiyorum. umarım aynı durumda olan kimse yoktur.

Başkalarının da tam bir hayatı olduğunu fark etmek Üzgün & Anlamsızlık kapısı

İnsan hikayeleri

Film

Güzel olanın tam ayrılık anında büyümesi

Filmin sonundaki vedanın gücü, ilişki çok büyük olduğu için değil kısa ve tekrar edilemez olduğu içindir. Mono no Aware, kıymetin bazen tam geçip giderken daha görünür olmasını anlatır.

Sofia Coppola, Lost in Translation

Edebiyat

Bir anın bir daha aynı olmayacağını bilmek

Tanpınar'ın İstanbul anları hep ışığın birazdan değişeceğini bildiğin için ağırlaşır. Acı sadece kayıptan değil, değerin tam geçiciliğin içinden görünmesinden doğar.

Ahmet Hamdi Tanpınar, Huzur

Senden önce geçenler

Edebiyat

Genji Monogatari

Murasaki Shikibu

Saray ihtişamının bile mevsimle solduğunu gösterir.

Film

Past Lives

Celine Song

Olabilirdi ama olmadı çizgisini büyük cümlelerle değil, geç kalan bakışlarla taşır.

Müzik

Riverside

Agnes Obel

Şarkı bir anı tutmaz; su gibi kayarken tam o yüzden ağır gelir.

Gerçek hayat

Mezuniyet sonrası boş kampüs

Gündelik hayat

Dün normal olan yerin bugün vedaya dönüşmesi Mono no Aware’in çıplak halidir.

Bunu yaşıyorsan bunları da tanıyor olabilirsin

Bir an, ilişki ya da dönem bitmek üzereyken acının içine değeri de karışıyorsa iyi gelir.

Duygu Haritası

Kayıp -> Özlem -> Aidiyetsizlik

Bir şey ya da biri gider; sonra yokluğu yerleşir; sonra insan sadece kişiyi değil, kendine ait olan yeri de kaybetmiş gibi hisseder.

Haritaya git

Japon

Mujō

Hiçbir hal sabit değil

Portekiz

Saudade

Gelmeyecek olana duyulan özlem

Stoacı

Memento Mori

Sonluluğu masaya koyan hatırlatma

Bugüne Not

Bu kavram sana bugün nereden değdi?

Buradaki not yalnızca senin cihazında kalır.