İçeriğe geç
Sıradan Gün

Ortaçağ

Acedia

Ne acı ne sevinç — hiçlik

Ortaçağ Latincesi / Keşiş geleneği

Acedia

Ruhsal uyuşukluk

4. yüzyılda çöl keşişleri öğleden sonra bir ağırlığın çöktüğünü, ne dua edebildiklerini ne de başka bir şey yapabildiklerini anlattılar. Buna "öğle cini" ya da acedia dediler. Modern dünyada bu, hiçbir şeyin tatmin etmediği, hiçbir şeyin acıtmadığı, düz bir uyuşukluk olarak yaşanır. Gonçarov'un Oblomov'u yatağından kalkamaz — tembellik değil, varoluşsal bir donukluk. Kierkegaard bunu "estetik varoluşun tükenmesi" olarak okur: haz bile artık haz vermez. Acedia'nın çıkışı büyük bir sıçrama değil, en küçük hareketin yeniden başlamasıdır.

En yakın kapı Üzgün & Anlamsızlık Wikipedia'da oku

01

Bu duygu sana ne zaman gelir?

Ne mutlusun ne üzgün. Hiçbir şeyden zevk almıyorsun ama acı da çekmiyorsun. Sadece boşsun. Ortaçağ keşişleri buna "öğle cini" derdi — günün ortasında çöken o ruhsuzluk, hiçbir şeyin anlamı olmadığı his. Adı acedia.

Acedia depresyon gibi görünüyor ama farklı. Depresyonda acı var, acediada acı bile yok. Düz bir uyuşukluk. Sabah kalkmak için neden bulamıyorsun. İlgilendiğin şeyler artık ilgini çekmiyor. Hayat devam ediyor ama sen izliyorsun — katılmıyorsun.

Sabah alarma basıp "kalksam ne olacak ki" demek.

Eskiden zevk aldığın şeylerin artık hiçbir şey hissettirmemesi.

Ne mutlu ne üzgün, sadece düz ve boş hissetmek.

Birinin "nasılsın" sorusuna "bilmiyorum" demek ve bunu gerçekten kastetmek.

02

Başka kültürler buna ne demiş?

Dukkha

Pali / Budist

Dukkha'da bir sürtünme var; Acedia'da sürtünme bile yok, düz bir sessizlik.

İlgili kavrama git

Toska

Rusça

Toska'da bir sızı var; Acedia'da sızı bile silinmiş, sadece boşluk.

İlgili kavrama git

Anhedoni

Tıbbi

Klinik terim; Acedia felsefi ve varoluşsal boyutu ekler.

03

Bu duyguyla ne yapılmaz?

Klinik depresyonun yerini almaz; ama hissizliğin insanlık tarihinde bir yeri olduğunu ve oradan çıkışlar bulunduğunu gösterir.

Hissizliği tembellik sanıp kendine kızmak.

Büyük bir şokla "ayılmaya" çalışmak.

Hissetmediğin için hissetmiş gibi yapmak.

04

Bunu yaşayanlar ne demiş?

Üzgün & Anlamsızlık

Son söz

20 Mar

insanlarla konuşamıyorum doğru sözcüyü bulamıyorum onların hislerini anlıyorum, Söyleyeceğim her şey yanlış gibi hissediyorum. ortada kötü bir durum ve söyleyeceklerim bir...

devamını oku

insanlarla konuşamıyorum doğru sözcüyü bulamıyorum onların hislerini anlıyorum, Söyleyeceğim her şey yanlış gibi hissediyorum. ortada kötü bir durum ve söyleyeceklerim bir şeyi değiştirmeyecek. Bak Mesela karşımdaki insan kötü bir durumda boş boş konuşmak istemiyorum ya da kendimi yetersiz , aciz hissediyorum ne söylebilirim ki daha öne neyi başarmışımda söz söyleyeceğim

Ruhsal uyuşukluk Üzgün & Anlamsızlık kapısı

Üzgün & Anlamsızlık

Kimlik

Aynı kapıdan

23 Mar

Özellikle İlber Ortaylı gibi hayatın kendisinden büyük kişilerin ölmesi anlamsızlaştırdı hedefimi. Bayram sonrası şu an niye işe gidiyorum ne kadar gerekli yaptığım şey bunu...

devamını oku

Özellikle İlber Ortaylı gibi hayatın kendisinden büyük kişilerin ölmesi anlamsızlaştırdı hedefimi. Bayram sonrası şu an niye işe gidiyorum ne kadar gerekli yaptığım şey bunu sorguluyorum

Koşulsuz kabul beklentisi ve kırılması Üzgün & Anlamsızlık kapısı

Üzgün & Anlamsızlık

Aşk

Aynı kapıdan

19 Mar

yaklaşık 2 senedir işsizim ve borçlarım var. motivasyon konusuna girebilecek kadar bile motivasyonum yok. ikili ilişkilerimde de berbat olduğum bir dönemden geçiyorum. umarım...

devamını oku

yaklaşık 2 senedir işsizim ve borçlarım var. motivasyon konusuna girebilecek kadar bile motivasyonum yok. ikili ilişkilerimde de berbat olduğum bir dönemden geçiyorum. umarım aynı durumda olan kimse yoktur.

Başkalarının da tam bir hayatı olduğunu fark etmek Üzgün & Anlamsızlık kapısı

05

İnsan hikayeleri

Edebiyat

Yatağından kalkamayan adam

Oblomov tembellikten değil varoluşsal bir donukluktan yatağından kalkamaz. Acedia tam da bu halidir: hayat kötü bile değil, sadece boş.

Ivan Gonçarov, Oblomov

Tarih

Öğle cininin çöl keşişlerini ziyareti

Çöl keşişleri öğleden sonra ne dua edebildiler ne başka bir şey yapabildiler. Bu uyuşukluğa "öğle cini" dediler. Modern dünyadaki "hiçbir şey umurumda değil" hissinin en eski adıdır.

Evagrius Ponticus, 4. yüzyıl keşiş yazıları

Edebiyat

Pencereden iki mevsim izlemek: hayata katılmadan geçen zaman

Pessoa hayatını bir pencereden izler gibi yaşadı. "Ben hayatın bir seyircisiyim" dedi. İki mevsimi camdan izleyip hangi ayda olduğunu unutmak — acedia'nın en sessiz ama en çarpıcı resmidir.

Fernando Pessoa, Huzursuzluğun Kitabı

06

Senden önce geçenler

Felsefe

Öğle Cini kavramı

Evagrius Ponticus, 4. yüzyıl

Çöl keşişlerinin tanımladığı ruhsal uyuşukluk, modern tükenmişliğin en eski adıdır.

Edebiyat

Oblomov

Ivan Gonçarov

Yatağından kalkamayan adam portresi acedia'nın roman halidir.

Felsefe

Either/Or

Søren Kierkegaard

Estetik varoluşun tükenmesi ve hiçbir hazzın artık haz vermemesi.

Film

Melancholia

Lars von Trier

Depresyonun ötesinde bir varoluşsal durgunluk filmin dokusuna işler.

07

Bunu yaşıyorsan bunları da tanıyor olabilirsin

Hiçbir şeyden zevk almıyorsan, ne mutlu ne üzgün sadece boşsan, sabah kalkmak için bir neden bulamıyorsan iyi gelir.

Bugüne Not

Bu kavram sana bugün nereden değdi?

Buradaki not yalnızca senin cihazında kalır.